Fotosinteza este activitatea de bază pe care plantele o realizează având o importanță ridicată în cadrul altor procese cum ar fi: creșterea, acumularea biomasei, cât și procese concurențiale. ...Măsurarea schimbului de gaze dintre frunză și mediul extern la nivelul coronamentului este o sarcină dificilă din cauza înălțimii arborilor și a imposibilității de a transporta echipamentul la nivelul coronamentului. Acest studiu a testat posibilitatea de a măsura schimbul de gaze pe frunzele detașate, pe frunzele atașate de un lujer detașat și pe frunzele atașate de un lujer detașat, dar introdus într-un recipient cu apă imediat după detașare. Specia pe care s-a efectuat studiul a fost aninul verde (Alnus viridis (Chaix) DC.) datorită înălțimii accesibile și a importanței acesteia în cadrul ecosistemelor montane. În primele două situații, din cauza deficitului de apă la nivelul frunzelor, s-a constatat o scădere a asimilării nete (A), transpirației (E), conductanței stomatale (gsw) la scurt timp după detașare. În a treia situație când lujerul a fost plasat într-un recipient cu apă nu au existat schimbări semnificative privind procesele fotosintetice, parametrii s-au menținut la peste 80% de valoarea inițială.
U ovom radu prikazani su rezultati izmjere parametara koji opisuju fotosintetsku aktivnost bukovih klijanaca pod utjecajem suboptimalne ishranjenosti s mineralnim hranivima. Cilj rada bio je ...približiti ovu problematiku šumarskoj praksi kroz raspravu dobivenih rezultata u kontekstu dosadašnjih spoznaja o utjecaju mineralne ishrane na fotosintetski proces šumskoga drveća. U rano proljeće 2019. godine bukovi klijanci porijeklom iz jedne prirodne mješovite sastojine hrasta kitnjaka i obične bukve presađeni su u sterilni supstrat (agroperlit). Nakon presadnje redovito su zalijevani (tretirani) kompletnom hranivom otopinom (KO tretman), odnosno hranivim otopinama u kojima su izostavljeni dušik (–N tretman), fosfor (–P tretman), magnezij (–Mg tretman) ili željezo (–Fe tretman). Na šest klijanaca unutar svakog od pet prethodno opisanih tretmana tijekom vegetacijskog razdoblja 2019. godine redovito su mjereni sljedeći parametri: stopa fotosinteze (A), provodljivost puči (gs), intercelularna koncentracija CO2 (ci), indeks relativnog sadržaja klorofila u lišću (CCI) te indeks fotosintetske učinkovitosti (PIABS). Svi parametri bili su lošiji kod klijanaca iz –N, –P i –Mg tretmana u odnosu na klijance iz KO tretmana. Takav rezultat vjerojatno proizlazi iz fizioloških funkcija N, P i Mg koji sudjeluju u građi proteina i enzima, prometu i skladištenju energije te građi klorofila, što je sve skupa neophodno za uredno funkcioniranje cjelokupnog fotosintetskog procesa. Unatoč važnoj ulozi Fe u gotovo svim životnim procesima biljaka pa tako i fotosintezi svi mjereni parametri kod klijanaca iz –Fe i KO tretmana bili su podjednaki. Međutim, za razliku od N, P i Mg koji pripadaju skupini makrohraniva, Fe pripada skupini mikrohraniva, čije su koncentracije u biljnom tkivu relativno niske. Prema tome, moguće je pretpostaviti da su istraživani klijanci iz tla prirodne sastojine i/ili iz rezervi u sjemenu tijekom početne faze svoga razvoja uspjeli usvojiti i/ili mobilizirati dovoljnu količinu Fe koja im je bila dostatna za normalno funkcioniranje tijekom cijelog vegetacijskog razdoblja, bez obzira na kasniju primjenu tretmana. S obzirom na ovakav rezultat, inicijalno praćenje parametara fotosintetske aktivnosti bit će nastavljeno tijekom sljedećih nekoliko vegetacijskih razdoblja. U tom periodu planira se započeti s praćenjem dinamike vegetativnoga rasta, fenologije listanja i razvoja vizualnih simptoma pri suboptimalnoj ishranjenosti obične bukve s mineralnim hranivima s ciljem dodatnog približavanja ove problematike šumarskoj praksi.
This paper presents the results of measuring parameters that describe the photosynthetic activity of beech seedlings under suboptimal mineral nutrition. The aim of paper was to present the issue of mineral nutrition of forest trees to forestry practice through the discussion of the obtained results in the context of previous knowledge about the impact of mineral nutrition on the photosynthetic process of forest trees. In the early spring of 2019, beech seedlings originating from a natural mixed stand of sessile oak and common beech were transplanted into a sterile substrate (agroperlite). After transplanting, the seedlings were regularly watered (treated) with a complete nutrient solution (KO treatment), and nutrient solutions in which nitrogen (–N treatment), phosphorus (–P treatment), magnesium (–Mg treatment) or iron (–Fe treatment) were omitted. The following parameters were regularly measured on six seedlings within each of the five previously described treatments during the 2019 growing season: rate of photosynthesis (A), stomatal coonductance (gs), intercellular concentration of CO2 (ci), relative chlorophyll content index (CCI) and the photosynthetic performance index
(PIABS). All parameters were worse in seedlings from –N, –P and –Mg treatment compared to seedlings from KO treatment. Such a result is probably due to the physiological functions of N, P and Mg that participate in the structure of proteins and enzymes, energy turnover and storage, and the structure of chlorophyll, which together are necessary for the proper functioning of the overall photosynthetic process. Despite the important role of Fe in all life processes of plant, including photosynthesis, all measured parameters in seedlings from –Fe and KO treatments were very similar.
However, unlike N, P and Mg which belong to the group of macronutrients, Fe belongs to the group of micronutrients whose concentrations in plant tissue are relatively low. Therefore, it is possible to assume that the investigated seedlings from natural stand soil and/or from seed reserves during the initial phase of their development could absorb and/or retraslocate enough Fe for normal functioning throughout the growing season, regardless of subsequent treatment. Given such a results, initial monitoring of photosynthetic activity parameters will be continued over the next few growing seasons. In this period, it is planned to start monitoring the vegetative growth dynamics, leaf phenology and the development of visual symptoms under suboptimal mineral nutrition of beech seedlins in order to further approximate this issue to forestry practice.
Reakcija formoze – sveti gral kemičara Raos, Nenad
Kemija u industriji; časopis kemičara i tehnologa Jugoslavije,
4/2018, Letnik:
67, Številka:
3-4
Journal Article
Recenzirano
Odprti dostop
Već više od jednog i pol stoljeća bazna kondenzacija formaldehida u ugljikohidrate (reakcija formoze) plijeni pozornost kemičara u nadi da će dati homogene produkte i tako pronaći svoje mjesto u ...krilu kemijske tehnologije. U radu je opisano otkriće, istraživanje mehanizma, pokušaji optimalizacije te moguće primjene reakcije u regeneraciji ugljika na svemirskim stanicama. Prikazan je i njezin utjecaj na tumačenje fotosinteze (Baeyerova hipoteza) te postanka života na Zemlji.
Ovo djelo je dano na korištenje pod licencom Creative Commons Imenovanje 4.0 međunarodna .
The combined effect of selenium (Se) foliar spraying and drought was studied for 3 months in two cultivars of potato; Bard and Adora in Ljubljana, Slovenia. Four combinations of treatments were ...conducted: well-watered plants with and without Se foliar spraying, and drought exposed plants with and without Se foliar spraying. Net photosynthesis, transpiration rate, quantum yield of photosystem II (PSII), and respiration potential measured by electron transport system activity were monitored throughout the period. After three months of treatment, leaf water potential, the number and size of leaf stomata, and tuber yield were determined. Several impacts of drought and Se application and their combinations were established, and the responses shown to be cultivar-specific. Net photosynthesis, transpiration rate, effective quantum yield of PSII, and respiratory potential were lower in drought exposed plants. Se lowered respiratory potential in the leaves in cv. Bard. The mass of the tubers in cv. Adora, and photosynthesis in cvs. Bard and Adora were lower in Se treated plants. Se treatment did not significantly affect the number and size of leaf stomata in the cultivars.
Kombiniran vpliv selena (Se) in suše na dva kultivarja krompirja Bard in Adora, smo preučevali v poskusu, ki je trajal tri mesece. Rastline so bile izpostavljene štirim kombinacijam obravnavanja: zalite rastline z ali brez foliarnega gnojenja s Se in suši izpostavljene rastline z ali brez foliarnega gnojenja s Se. V rastni sezoni smo spremljali neto fotosintezo, transpiracijo, fotokemično učinkovitost fotosistema II (FSII) in respiratorni potenical, merjen s pomočjo meritev aktivnosti terminalnega elektronskega transporta. Po treh mesecih, ko so bile rastline izpostavljene vsem obravnavam, smo izmerili še vodni potencial v listih, število in dimenzije listnih rež in pridelek gomoljev. Preučevana kultivarja sta se na učinke suše in dodanega Se odzvala na različne načine. Neto fotosinteza, transpiracija, fotokemična učinkovitost fotosistema II (FSII) in respiratorni potenical so bili nižji pri rastlinah, ki so bile izpostavljene suši. Rastline, foliarno gnojene s Se so imele nižji respiratorni potencial pri kultivarju Bard. Masa gomoljev pri kultivarju Adora in fotosinteza pri obeh kultivarjih sta bili nižji pri rastlinah, kjer smo dodali Se. Dodatek Se ni bistveno vplival na število in dimenzije listnih rež pri preučevanih kultivarjih.
Ublažavanje negativnih posljedica klimatskih promjena stvaranjem adaptabilnih sorti bez opterećenja selekcije dodatnim troškovima od velikog je značaja, osobito jer suša sve više ograničava ...proizvodnju soje u Europi. Za procjenu funkcionalnosti fotosintetskog aparata u suši, fluorescencija klorofila a (Chl a) mjerena je na 16 elitnih linija soje u suši i uvjetima dovoljne opskrbe vodom u V2 (drugi nodij), R1 (početak cvatnje), R4 (puni razvoj mahuna), R5 (začetak formiranja sjemena) i R6 (puni razvoj sjemena) fazama. Razvojna faza bila je značajan izvor varijacija za sve parametre, a PItotal parametar je odabran kao najosjetljiviji u otkrivanju prosječnog učinka suše. Genotipovi G5, G9 i G10 imali su superiorno funkcioniranje fotosintetskog aparata u suši, a G12 i G16 najmanje funkcionalan fotosintetski aparat u suši. Utvrđeno je da je učinak suše najrelevantniji u R1, R4 i R6 fazama razvoja. Fotosintetski aparat G14 genotipa bio je najmanje osjetljiv na sušu u R1 i R4 fazama razvoja, dok je kod G9 bio najmanje osjetljiv u R6. G7 je imao najmanje funkcionalan fotosintetski aparat u uvjetima suše u R1, G4 i G6 su imali najmanje funkcionalan fotosintetski aparata u uvjetima suše u R4, a G8 u R6.
Uporaba PItotal u oplemenjivanju na tolerantnost prema abiotskom stresu pokazala se korisnom, posebice za isključenje materijala s najlošijim funkcioniranjem fotosintetskog aparata, što povećava učinkovitost selekcijskog procesa kada je potrebno procijeniti veliki broj genotipova. Međutim, genotipove sa superiornim funkcioniranjem fotosintetskog aparata potrebno je dodatno ispitati kako bi se potvrdila njihova tolerantnost i uporabna vrijednost u uvjetima suše.
Hrast lužnjak (Quercus robur L.) predstavlja jednu od ekonomski i ekološki najznačajnijih drvenastih vrsta u jugoistočnoj Europi, čiji je opstanak znakovito ugrožen promjenama okoliša koje se ...najčešće očituju u poremećaju vodnog režima i napadima kukaca. Imajući u vidu činjenicu da oba negativna čimbenika dovode do poremećaja fizioloških procesa u biljkama i da često utječu na biljke zajedno, cilj ovoga pokusa bio je ispitati utjecaj pojedinačnog i zajedničkog djelovanja suše i napada kukaca na fiziologiju hrasta lužnjaka i mogućnost različite reakcije uvjetovane porijeklom sadnica.U ovom smo radu ispitivali utjecaj suše i napada gubara (Lymantria dispar) na klijance hrasta lužnjaka porijeklom iz dvije familije polusrodnika koji su bili naklijani u kontroliranim uvjetima i potom izloženi sljedećim tretmanima: suša ( D); gubar (GM); suša i gubar (D+GM) te kontrola (Ø) u trajanju od 15 dana, nakon čega je slijedio oporavak biljaka u trajanju od 7 dana. Krajem tretmana i nakon oporavka, izvršena su mjerenja fizioloških parametara – stopa neto fotosinteze (A), stopa transpiracije (E), stopa provodljivosti puči (gs), intercelularna koncentracija CO2 (Ci), učinkovitosti korištenja vode (WUE), aktivnosti nitrat-reduktaze (NRA) i sadržaja klorofila.Rezultati mjerenja fizioloških parametara prilikom induciranog Kod tretiranih klijanaca A opala je za 42-61% u odnosu na kontrolni tretman (Graf 1) a u isto vrijeme, zabilježen je porast Ci u svim tretmanima, što ukazuje na metaboličku limitiranost fotosinteze, osobito ako se uzme u obzir da nije zabilježeno signifikantno smanjenje provodljivosti puči u svim tretmanima. Inducirani stres je različito utjecao na aktivnost nitrat-reduktaze koja je bila smanjena samo kod familije 2 u svim tretmanima. Period oporavka biljaka (Graf 2) nije doveo do povećanja intenziteta fotosinteze kod ispitivanih sijanaca hrastova u obje familije, ali je zabilježena razlika u pogledu razine njene limitiranosti. Kod familije 2 limitiranost je bila uvjetovana zatvorenošću puči (smanjena vrijednost gs), dok je kod familije 7 ona i dalje bila metaboličke prirode (visoke vrijednosti Ci). Oporavak je uvjetovao povećanje razine aktivnosti nitrat-reduktaze, što ukazuje na postepeni oporavak biljaka. Analiza varijance utjecaja tretmana, familije i perioda oporavka (Tablica 1) pokazala je znakoviti utjecaj porijekla sjemena na sve ispitivane parametre osim intenziteta neto fotosinteze (p>0.001), dok je utjecaj tretmana bio signifikantan kod svih ispitivanih parametara (p>0.001) Period oporavka je imao signifikantan utjecaj (p<0.001) samo za E, NRA i WUE.Dobiveni su rezultati pokazali značajan utjecaj stresa na fiziološke procese u klijancima hrasta lužnjaka, posebice na intenzitet neto fotosinteze, dok je oporavak pokazao različitu reakciju ispitivanih familija unatoč i dalje smanjenom intenzitetu neto fotosinteze. Dobiveni rezultati ukazuju i na značaj porijekla sjemena, odnosno utjecaj njegove genetske pozadine na reakciju ispitivanih familija glede njihove reakcije i oporavka od stresa. To ukazuje na mogućnost korištenja fizioloških parametara u procesu selekcije reproduktivnog materijala hrasta lužnjaka na otpornost prema stresnim čimbenicima poput suše ili napada defolijatora.
Novi piramidalni fotobioreaktor, modificirana verzija pločastog fotobioreaktora, koji se sastoji od četiri zasebne komore jednakih volumena, upotrijebljen je za uzgoj alge Chlorella sp., ...nazastupljenije mikroalge u Perzijskom zaljevu. U istraživanju su korištena dva izvora svjetlosti: vanjsko, bijelo svjetlo gustoće toka fotona od 108 osvjetljavalo je sve četiri komore, dok je unutarnje svjetlo iste gustoće toka fotona te različitih valnih duljina (crveno, bijelo i plavo) osvjetljavalo tri od četiri komore. Praćeni su slijedeći parametri: utjecaj izvora svjetlosti na proizvodnju klorofila a, maksimalna specifična brzina rasta (gmax), brzina proizvodnje biomase (rp) i fotosintetska učinkovitost. Rezultati pokazuju da je alga proizvela najviše klorofila a nakon izlaganja crvenom LED svjetlu. Najveće vrijednosti rp i te najveća fotosintetska učinkovitost postignute su pod utjecajem bijelog svjetla.
Biomi kao prirodno jedinstvo nežive tvari i živih organizama razvili su se ponajviše pod utjecajem klime. Oni se odlikuju prvenstveno svojom fitocenozom, koja je potpunije definirana i postojanija od ...zoocenoze. Prikazana je prilagodljivost različitih biljaka na slične uvjete okoline i nastanak sličnih bioma u raznim područjima, te su razmotrene CAM-, C3- i C4-fotosinteze. Prikazani su osnovni biomi u svjetskim razmjerima i u Hrvatskoj. Za primjenu bioma u prirodoznanstvenim istraživanjima razmotrena su dva različita entomološko-floristička primjera iz Hrvatske. Rasprostranjenost poznatih biljki hraniteljki žilogriza (Capnodis tenebrionis (Buprestidae, Col.) u određenim biomima poklapa se s rasprostranjenosti te vrste u sličnim biomima u širem obalnom pojasu. Obratno, na temelju poznavanja rasprostranjenosti leptira bijelca Pieris ergane (Pieridae, Lep.) u određenom biomu u unutrašnjosti Hrvatske treba pronaći biljku hraniteljku, koja tu još nije ustanovljena.
Sušenje obične jele (Abies alba Mill.) većih razmjera, prisutno u Hrvatskoj u zadnjih dvadesetak godina, dovelo je do netipičnih stanišnih uvjeta za rast podmlatka obične bukve (Fagus sylvatica L.) ...na područjima bu kovo-jelovih šuma. Ovakav razvoj događaja u kontradikciji je s prihvaćenom šumarskom praksom i poznatim ekološkim zahtjevima bukve (skiofilnost, osje tljivost na sušu).
Da bismo odredili osnovne parametre ekofiziološkog odziva klijanaca bukve na uvjete punog osvjetljenja, postavljen je rasadnički pokus s tri razine gnojidbe (2, 4 i 6 g Osmocote Exact kompleksnog mineralnog gnojiva po litri uzgojnog supstrata), s ciljem oponašanja različitih uvjeta plodnosti tla (niska, optimalna i visoka dostupnost hraniva).
Za svako tretiranje utvrđena je ukupna biomasa klijanaca (lišće, stabljika, korijen) a biljni materijal analiziran je na sadržaj biogenih elemenata (du šika, fosfora, kalija, kalcija i magnezija). Izmjerena je visina i promjer korije novog vrata biljaka, a morfologija korijena analizirana je pomoću WinRhizo softverskog paketa. Za mjerenja fotosintetskog kapaciteta, krivulje svjetlo snog zasićenja (0, 50, 250, 600 i 1200 µmol/m2s) i A-Ci krivulje (0, 100, 400, 700 i 1000 µmol CO2/l) dobivene su pomoću Li-Cor LI-6400 u kontroliranom okruženju.
Visina, promjer i biomasa sadnica povećavala se s dozom gnojiva. Kon centracije N, P i K rasle su s dozom gnojiva, dok su koncentracije Ca i Mg po kazivale negativni učinak prekomjerne gnojidbe pri najvišoj dozi gnojiva. Duljina korijena, površina korijena i broj vrhova bili su najveći u srednjem tretiranju, a korijen se najslabije razvijao pri najvećoj dozi gnojidbe.
U svim tretiranjima asimilacijska sposobnost bila je povezana s masom lišća (r2=0,59), koncentracijom N u lišću (r2=0,44) i korijenu (r2=0,58) kao i koncentracijom P u lišću (r2=0,45).
Glede uočenih promjena u reakciji bukve (Fagus sylvaticaL.) u odnosu na ekološke promjene, odabrano je pet ploha mlade bukve jednake starosti na prirodnim staništima, koje su bile jednakomjerno ...raspoređene na svjetlosnom gradijentu od zastora odrasle sastojine, šumskog ruba do svjetlosnih uvjeta na otvorenome. Kriterij za grupiranje bio je neizravni stanišni čimbenik (ISF), dobiven analizom hemisfernih snimaka pomoću sustava Win-Scanopy: zastor krošanja (ISF<20), rub sastojine (20<25) i otvoreno, bez zastora krošanja (ISF>25), koji su bili jednaki na svim plohama. Za izmjere fotosintetskog kapaciteta, krivulje svjetlosnog zasićenja (0, 50, 250, 600 i 1200 µmol/m2s) i A-Ci krivulje (0, 100, 400, 700 i 1000 µmol CO2/l) dobivene su pomoću Li-Cor LI-6400 u kontroliranom okruženju (temperatura, protok i koncentracija CO2, zračna vlaga). Analize sadržaja dušika u lišću napravljene su Leco CNS-2000 analizatorom.
Potvrđene su signifikantne razlike u reakciji mladih bukava između odabranih kategorija, kao i između različitih šumskih kompleksa. Mlade bukve na plohama iz Kočevskog pokazale su veću toleranciju na sjenu, a odziv na porast koncentracije CO2je pri istim intenzitetima osvijetljenosti bio veći nego kod mladih bukava iz Pohorskog kompleksa. Odziv mladih bukava bio je signifikant no različit između prašume (Rajhenav) i gospodarske šume unutar istog šumskog kompleksa: odziv u prašumi pokazuje veću toleranciju na sjenu.